Onderzoek naar grote groengasinstallatie op Hessenpoort Zwolle

Zwolle wil serieus werk maken van een grootschalige groengasinstallatie bij bedrijventerrein Hessenpoort. De gemeenteraad wordt gevraagd om groen licht te geven voor een haalbaarheidsonderzoek naar de productie van 20 tot 30 miljoen kubieke meter groen gas per jaar.

De groengasinstallatie in Zwolle moet draaien op co-vergisting van mest en andere biomassa. Volgens de gemeente kan het project een belangrijke bijdrage leveren aan de energietransitie en klimaatdoelen.

Omwonenden en ondernemers worden betrokken bij de plannen. De gemeente wil strenge eisen stellen aan de aanvoer en verwerking van mest en biomassa. Transport moet zoveel mogelijk op duurzame wijze gebeuren, bijvoorbeeld met bio-LNG of waterstoftrucks.

Petrogas en Gasunie onderzoeken hergebruik bestaande Noordzeeleidingen voor waterstoftransport

Gasunie en Petrogas Transportation (Petrogas) willen gezamenlijk onderzoek doen of een bestaande leiding van Petrogas in de Noordzee hergebruikt kan worden voor het transport van groene waterstof. Het gezamenlijke onderzoek richt zich op de haalbaarheid van het hergebruik en mogelijke inzet van de leiding voor het offshore waterstofproject Demo 1. Dat is een demonstratieproject op initiatief van het ministerie van Klimaat en Groene Groei, dat zich richt op de realisatie van een 20 tot 50 MW elektrolyse installatie voor de productie van groene waterstof op de Noordzee en aanlanding daarvan in het Noordzeekanaalgebied.

Nederland heeft grote ambities voor de opschaling en uitrol van Wind op Zee en is daarvoor uniek gepositioneerd. Windenergie op zee draagt bij aan een duurzame en betaalbare energievoorziening en zal sterk en snel doorgroeien. Het maakt Nederland en Europa bovendien minder afhankelijk van energie uit andere landen en draagt bij aan de concurrentiepositie van Nederland.

Om al deze duurzame energie aan land te krijgen is een waterstofnetwerk op zee nodig. Daarbij wordt van de geproduceerde windenergie meteen waterstof gemaakt die via offshore buisleidingen naar wal gaat. Dat is aantrekkelijk vanwege de hoge transportcapaciteit van gasleidingen en omdat waterstof vervolgens goed kan worden opgeslagen. Zo kan ook de windenergie worden geoogst die verloren zou gaan als alleen stroomkabels daarvoor ingezet zouden worden.

Naast de voordelen voor het energiesysteem is er met waterstof op zee minder ruimte nodig voor kabels en elektrolysers op land. Bovendien is waterstoftransport heel (kosten)efficiënt en worden de totale kosten voor energie infrastructuur daarmee veel lager. Bijkomend voordeel is dat via deze pijpleidingen op de Noordzee ook waterstof uit andere Noordzeelanden kan worden geïmporteerd.

Gasunie bereidt zich al enige tijd voor op de toekomstige rol om op de Noordzee een waterstofnetwerk te ontwikkelen en realiseren, dat goed is aangesloten op ons landelijke waterstofnetwerk. Het kijkt daarbij of en op welke manier de bestaande gasinfrastructuur in de Noordzee hergebruikt kan worden.

Met verschillende organisaties, waaronder het ministerie van Klimaat en Groene Groei, onderzoekt Gasunie de verschillende aspecten van hergebruik. Naast de technische haalbaarheid betreft dit ook de juridische kaders, economische haalbaarheid en de effecten op natuur en milieu. Petrogas onderzoekt verschillende mogelijkheden om hun infrastructuur te hergebruiken, waaronder het transport van groene waterstof door bestaande leidingen.

Gasunie heeft al jaren ervaring met veilig en betrouwbaar transport van waterstof door hergebruikte en nieuwe leidingen op land. Hergebruik van leidingen op zee voor waterstoftransport is een relatief nieuwe ontwikkeling, waar aanvullende onderzoeken voor zijn vereist. Gasunie werkt in verschillende internationale onderzoekstrajecten samen met andere netwerkoperators (TSO’s), kennisinstellingen en normeringscommissies aan de ontwikkeling van normen voor veilig hergebruik van offshore leidingen. De samenwerking tussen Gasunie en Petrogas maakt het mogelijk om te toetsen of de Petrogas leiding geschikt is voor veilig hergebruik voor waterstof transport volgens de nieuwste normen.

Veevoerfabriek ForFarmers in Lochem gaat biogas plaatselijke melkveehouders gebruiken

Met biogas van melkveehouders in Laren en Lochem verduurzaamt Reudink, producent van biologisch veevoer en onderdeel van ForFarmers, alle energieverbruik die nodig is voor de productie van biologisch veevoer op de locatie in Lochem (GD).

Reudink gebruikt al 100 procent schone elektriciteit, laag in CO2, vertelt Judith Hofland, directeur van Reudink. 'Desalniettemin bestaat een groot deel van het energieverbruik op onze locatie in Lochem uit gas. Om in deze noodzakelijke gasbehoefte te voorzien, stappen wij over op biogas, een duurzaam alternatief voor aardgas.'

ForFarmers zelf wil boerenbedrijven helpen meer circulair te worden en emissies te verlagen. De ambitie is om, naast de ForFarmers-locatie in Deventer en de Reudink-locatie in Lochem, ook andere ForFarmers-locaties te voorzien van biogas rechtstreeks van het boerenerf.

ASN Energie & Innovatiefonds financiert groei van restgasleverancier Powercrumbs

ASN Impact Investors heeft via haar Energie- & Innovatiefonds een miljoenenlening verstrekt aan Powercrumbs, dat onbenut biogas van waterzuiveringsinstallaties omzet in schone energie voor de bouw. De financiering stelt Powercrumbs in staat op te schalen naar een landelijke dekking van 20 vulstations.

Het ASN Energie & Innovatiefonds verstrekte een vreemd vermogen financiering aan de Arnhemse biogasleverancier Powercrumbs, waarbij StartGreen Capital optrad als investeringsadviseur van het fonds. Powercrumbs kreeg tegelijkertijd van zijn bestaande investeerder Unknown Group ook een additionele kapitaalsinjectie.

Powercrumbs heeft een gepatenteerde technologie ontwikkeld om biogas dat ontstaat bij de vergisting van reststoffen te comprimeren en geschikt te maken als duurzame brandstof. Biogasproducenten zoals waterzuiveringsbedrijven kunnen zo al het biogas benutten. Onnodig affakkelen behoort daarmee tot het verleden. Powercrumbs levert het biogas aan bouwplaatsen, waar gasgeneratoren schone elektriciteit opwekken voor graaf- en andere machines. Zo zorgt Powercrumbs voor de praktische oplossing voor stikstofgevoelige gebieden en plaatsen waar netcongestie speelt.

Powercrumbs, opgericht in 2019, heeft zijn technologie de afgelopen jaren succesvol ontwikkeld in samenwerking met partners als Waterschap Vallei en Veluwe, Buse Gas, GMB en Bredenoord. Inmiddels heeft Powercrumbs 4 vulstations die biogas afvangen bij waterzuiveringsinstallaties. De komende 2,5 jaar wil het groeien naar 20 locaties, zegt Founder Pieter Mans. "Zo krijgen we landelijke dekking en kunnen we het gas dat we lokaal afvangen overal lokaal leveren. Daarmee realiseren we een duurzaam en competitief alternatief voor diesel.”

De opschaling omvat ook de ontwikkeling van een groengasinstallatie waarmee restgas kan worden opgewerkt voor levering aan het aardgasnet. Deze uitbreiding van zijn infrastructuur stelt Powercrumbs in staat om consistent en op grotere schaal te leveren.

Rotterdam opent subsidieregeling voor waterstofinnovaties

De gemeente Rotterdam opent een nieuwe subsidieregeling om ondernemers te ondersteunen bij de ontwikkeling van innovatieve waterstofprojecten. De regeling is bedoeld voor bedrijven die actief zijn in de waterstofsector of hier stappen in willen zetten. Met deze subsidie wil Rotterdam de ontwikkeling en toepassing van waterstof versnellen en zo bijdragen aan de transitie naar een duurzame economie. Voor de regeling trekt de gemeente 2 miljoen euro uit.

De subsidie kan worden aangevraagd voor haalbaarheidsstudies naar waterstofinnovatie en voor experimentele ontwikkelingen op het gebied van productie, import en gebruik van waterstof als grondstof, brandstof of opslag. Hoewel de focus ligt op het mkb, kunnen ook grotere bedrijven subsidie aanvragen, mits hun project bijdraagt aan samenwerking met innovatieve mkb’ers. Ook ondernemers buiten Rotterdam kunnen in aanmerking komen, op voorwaarde dat hun project impact heeft binnen de stad.

Ondernemers kunnen vanaf 10 maart een aanvraag indienen. De subsidiebedragen variëren van minimaal €150.000 tot maximaal €400.000 per project. Afhankelijk van de projectfase en de bedrijfsgrootte wordt 25% tot 50% van de kosten vergoed, met een extra stimulans voor bedrijven die in Rotterdam gevestigd zijn.

Groene klimaatdoelen steeds verder uit zicht

De haalbaarheid van groene klimaatdoelen neemt af. De Nederlandse ambitie om in 2030 ruim 40% van de energiedrager waterstof groen te produceren, blijkt onbereikbaar. Dat concludeert het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) na onderzoek.

De EU streeft ernaar dat in 2030 minstens 42% van het waterstofverbruik in de industrie uit groene bronnen komt, voornamelijk opgewekt via zonne- en windenergie. Deze groene waterstof moet vervuilende fossiele brandstoffen zoals kolen, olie en gas vervangen.

Echter, de kosten blijven hoog: tussen de €10 en €14 per kilogram, aldus het PBL. Eerdere kabinetten verstrekten subsidies om de productie te stimuleren, in de hoop dat schaalvergroting en ervaring de prijs zouden drukken en de markt aantrekkelijker zou maken. Toch noemen grote producenten zoals Shell groene waterstof nog steeds financieel onhaalbaar. Grote afnemers, zoals transportbedrijven, zien geen rendabel verdienmodel bij de huidige hoge prijzen en blijven daarom terughoudend.

In tegenstelling tot verwachtingen is de prijs van waterstof niet gedaald, maar juist gestegen. Dit komt vooral door oplopende investerings- en netwerkkosten voor grote elektrolyzer-fabrieken. Een voorbeeld hiervan is Shells 200 megawatt elektrolyzer Holland Hydrogen I op de Maasvlakte, die al vergevorderd is in ontwikkeling.

Volgens het PBL kampt de groene waterstofmarkt met vertragingen door een reeks problemen en onzekerheden. Zo was er bij bedrijven als Shell lang twijfel of er voldoende vraag zou ontstaan. Pas bij grootschalige productie kunnen de prijzen dalen, maar de afwachtende houding in de markt maakt dit proces moeizaam.

Gasprijs komende zomer hoger dan in de winter

De actuele gasprijs op de Nederlandse gasbeurs TTF voor levering komende zomer ligt hoger dan voor de volgende winter. Dat is ongebruikelijk. Onder normale omstandigheden zijn gasprijzen juist lager in de zomer dan in de winter en worden de opslagen in de zomer gevuld. Energie-Nederland bepleit een evenwichtige aanpak van het gasopslagbeleid, zodat leveringszekerheid gewaarborgd blijft zonder onnodige kosten voor huishoudens en bedrijven.  
 
De huidige situatie heeft twee oorzaken. Enerzijds wordt er vanaf volgend jaar wereldwijd een extra aanbod van vloeibaar aardgas (LNG) verwacht, wat de winterprijs drukt. Anderzijds zorgt Europees beleid voor extra hoge vuldoelen in de zomer, waardoor de vraag naar en de prijs van gas stijgen. De combinatie leidt ertoe dat het vullen van opslagen financieel onaantrekkelijk wordt, wat juist een risico vormt voor de leveringszekerheid. Om die reden pleit Energie-Nederland voor flexibelere vuldoelen binnen Europa.

Een hoge mate leveringszekerheid met reserves die waarschijnlijk niet nodig zijn leidt tot extra hoge gasprijzen.