Fieldlab 'Waterstof in Agri' officieel afgetrapt

Het Fieldlab 'Waterstof in Agri' is op 6 juli officieel afgetrapt bij bloembollenbedrijf Rainbow Colors in het Noord-Hollandse Andijk. Op de Fieldlab-locaties wordt onder meer geëxperimenteerd met toepassingen in zware machines en onderzoek gedaan naar de inzet van waterstof als oplossing voor netcongestie.

Bedrijven, organisaties en kennisinstellingen kunnen op een van de Fieldlabs 'Waterstof in Agri' experimenteren met waterstoftoepassingen in zware machines en voertuigen.

Ook kunnen plannen worden ontwikkeld en uitgedragen over hoe waterstoftoepassingen kunnen worden opgeschaald voor toepassing in de regio Noord-Holland Noord.

Dorpsteam Bleskensgraaf onderzoekt biogas en energieopslag

Het in Bleskensgraaf geformeerde Dorpsteam (Alblasserwaard) heeft grote stappen gezet richting de energietransitie en energiebesparing.

Dinsdagavond 4 juli presenteerde Dorpsteam Bleskensgraaf in Kaasboerderij De Graafstroom haar bevindingen en plannen.

Het gebruik van biogas en de mogelijkheden voor energieopslag bleken speerpunten te zijn die verder worden onderzocht.

Het onderzoek sluit overigens goed aan bij de ideeën die er bij de gemeente Molenlanden leven over de energietransitie.

Aardgasvrij Stad aan ‘t Haringvliet lijkt realiteit te worden

Vrijdagavond 30 juni werd de voorlopige uitslag van de draagvlakmeting Stad Aardgasvrij bekendgemaakt. 77,6 procent van de Stadtenaren met een aardgasaansluiting stemde voor. Dat betekent dat er voldoende draagvlak is voor een aardgasvrij Stad aan ’t Haringvliet vanaf 2025 en daarmee de collectieve overstap naar groene waterstof of een eigen aardgasvrije oplossing. 6,4% stemde tegen en 15,2% stemde niet. Niet stemmen telde als een nee-stem. De uitkomst betekent dat het project verder gaat met de uitwerking van het plan.

De opkomst was hoog met 84,8% procent en van de stemmers was 91,5 procent voor. Nu er voldoende draagvlak is, kan het project verder. Na de zomervakantie worden de beloften Veilig of anders niet, Altijd warm, Betaalbaar, Groen, Het mag, Het kan en Vertaalbaar verder uitgewerkt. Als aan alle beloften is voldaan, wordt in de winter van 2024 het ombouwplan van aardgas naar waterstof gemaakt. Naar verwachting worden in de zomer van 2025, maar uiterlijk in 2030, de bestaande aardgasaansluitingen omgebouwd naar waterstofaansluitingen. Dan is Stad aan ’t Haringvliet het eerste dorp in Nederland dat met groene waterstof wordt verwarmd.

De uitkomst van de draagvlakmeting is nu nog voorlopig en wordt in september vastgesteld door de gemeenteraad. Daarna volgt een periode van drie maanden waarin inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties bezwaar kunnen maken. Het bezwaar kan net zoals bij normale verkiezingen officieel alleen gaan over het proces van de draagvlakmeting. Maar we gaan ook graag met mensen in gesprek die andere bezwaren of zorgen hebben.

Landelijk waterstofnetwerk gaat van start in Rotterdam

Gasunie heeft het investeringsbesluit genomen voor het eerste deel van het landelijke waterstofnetwerk. Dat maakte Hans Coenen, bestuurslid van Gasunie, vandaag bekend tijdens de Hydrogen Europe Summer Market in Brussel. De investering van dit eerste deel bedraagt ruim 100 miljoen euro en zal worden ontwikkeld door Gasunie's dochteronderneming Hynetwork Services.

De werkzaamheden starten na de zomer in Rotterdam. Dit landelijke waterstofnetwerk, dat ongeveer 1,5 miljard euro zal kosten, verbindt vanaf 2030 de grote industriële regio's in Nederland en omliggende landen, zoals Duitsland en België, met elkaar. Bovendien zal het netwerk verbindingen hebben met importterminals in de zeehavens, binnenlandse waterstofproductie en grootschalige opslagfaciliteiten voor waterstof. Vorig jaar kreeg Hynetwork Services van het kabinet de opdracht het waterstofnetwerk te ontwikkelen.

Het landelijke netwerk zal uiteindelijk een lengte van 1.200 kilometer krijgen en grotendeels bestaan uit bestaande aardgasleidingen. Rotterdam zal als één van de zeehavens fungeren als een belangrijke toegangspoort voor waterstof naar Noordwest-Europa, waarbij waterstof via het netwerk getransporteerd kan worden naar industriële afnemers in Nederland en omringende landen, zoals Duitsland en België. Het eerste deel van het waterstofnetwerk loopt in Rotterdam van de Tweede Maasvlakte naar Pernis, een traject van meer dan 30 kilometer en zal naar verwachting in 2025 operationeel zijn.

Hans Coenen, lid Raad van Bestuur Gasunie: ‘Ik ben er trots op dat we nu het investeringsbesluit kunnen nemen van de start van het landelijke waterstofnetwerk. Deze start markeert een belangrijke stap in de ontwikkeling van de waterstofketen, die wij samen met partners zetten. Hier past ook een woord van dank aan het Havenbedrijf Rotterdam, Shell Nederland en het ministerie van EZK voor de constructieve samenwerking en aan onze aandeelhouder voor het vertrouwen. Wij dragen graag bij aan de verduurzaming en leveringszekerheid van de energievoorziening in Nederland en andere landen in Noordwest Europa.”
 
Waterstof draagt bij aan de verduurzaming van de energievoorziening. Bijvoorbeeld in de verduurzaming van industrie en zwaar transport. Maar ook als grondstof in de chemie. Bovendien maakt de waterstofinfrastructuur verbindingen met het buitenland mogelijk en zorgt het met de grootschalige opslagmogelijkheden voor extra flexibiliteit in onze groene energievoorziening.

Gasunie kan een verbindende rol te spelen in de energietransitie door waterstofinfrastructuur te ontwikkelen in Nederland, Duitsland en op de Noordzee. Naast het landelijke netwerk in Nederland, waarvan de aanleg na de zomer start, draagt Gasunie ook in Noord-Duitsland met waterstofinfrastructuur (import, transport en grootschalige opslag) bij aan de Duitse en Europese waterstofstrategie. Bovendien heeft het Nederlandse kabinet plannen om Gasunie aan te wijzen voor de ontwikkeling van een waterstofnetwerk in de Noordzee, wat de internationale verbindende rol verder zal versterken.

Europese energiehub voor waterstof
Vanaf 2030 verbindt het landelijk waterstofnetwerk de zeehavens met de grote industriële clusters (Eemshaven, Noordzeekanaalgebied, Rotterdam, Zeeland en Limburg) in ons land en met opslaglocaties voor waterstof. Ook worden er verbindingen met Duitsland (Ruhrgebied en Hamburg) en België gerealiseerd. Het bevordert de ontwikkeling van Nederland als een Europese energiehub voor waterstof en de groei van de internationale waterstofmarkt. Bovendien draagt het bij aan de Europese energieonafhankelijkheid.
 
Het gebruik van bestaande leidingen, die beschikbaar komen door de afname van het aardgastransport, zal het milieu ten goede komen en de kosten verlagen. Ongeveer 85 procent van het netwerk zal bestaan uit hergebruikte aardgasleidingen, wat 75 procent goedkoper is dan het aanleggen van nieuwe infrastructuur.

Open Season voor reservering eerste waterstofcaverne HyStock van start

Op woensdag 21 juni, de dag dat de zomer begint, start regionale netbeheerder Stedin een voorlichtingscampagne om mensen bewuster om te laten gaan met zonopgewekte energie, vooral  om pieken op het elektriciteitsnet te verminderen. Ze opent daarom onder meer de ‘Zonnerette’. Dit is een wasserette waar je gratis je was kunt doen, zolang er voldoende zonne-energie beschikbaar is.

Deze tijdelijke pop-up maakt inzichtelijk om vooral te wassen als de zon schijnt en duurzaam opgewekte stroom direct te gebruiken als deze beschikbaar is, ook als je geen zonnepanelen hebt. Uit onderzoek van Stedin blijkt dat nagenoeg alle ondervraagden zónder zonnepanelen niet weten dat je opgewekte zonne-energie van een ander kunt gebruiken. Meteorologist/weerpresentatrice Amara Onwuka en David Peters, Chief Transition Officer (CTO) bij Stedin wassen woensdag de 21e als eersten hun wasgoed schoon in de Zonnerette en openen daarmee deze wasserette op zonne-energie.

Het steeds drukkere stroomnet wordt een meer prangend probleem in Nederland, met wachtlijsten voor nieuwe aansluitingen en het risico op meer en langere stroomstoringen. Stedin ziet flexibel stroomgebruik, waarbij we ons energieverbruik beter afstemmen met het ritme van de natuur (als de zon schijnt of de wind waait), als een belangrijke oplossing om het net beter te benutten en de beschikbaarheid (vraag en aanbod) van stroom meer in balans te brengen.

De netbeheerder wil mensen bewust maken om duurzaam opgewekte stroom te gebruiken met het ritme van de natuur. Op die manier maken we zo veel mogelijk gebruik van alle duurzaam opgewekte energie die zonnepanelen en windmolens in Nederland dagelijks opwekken. Dat is beter voor het elektriciteitsnet en beter voor de wereld. Het gebruik van zonne-energie lijkt het meest aan te sluiten bij dagelijkse routines. In haar  campagne focust Stedin dan ook op het doen van de was als de zon schijnt en het daardoor direct gebruiken van de zonne-energie, zodat deze niet verloren gaat. Dat geldt óók voor mensen die géén zonnepanelen hebben. Zij maken bijvoorbeeld gebruik van duurzame energie die elders is opgewekt en daardoor volop beschikbaar is. Dit is voor veel mensen onnatuurlijk omdat ze gewend zijn om juist ‘s nachts te wassen. Om dit nieuwe gedrag aan te moedigen, opent de netbeheerder de Zonnerette en introduceert ze het platform zonwassen.nl.

-------------------------------
Open Season voor reservering eerste waterstofcaverne HyStock van start


Van 15 juni tot en met 14 juli kunnen marktpartijen via een Open Season proces capaciteit reserveren in waterstofcaverne A5 van HyStock. Dat is de eerste van de vier cavernes die HyStock in Zuidwending ontwikkelt voor de grootschalige opslag van waterstof. De te reserveren capaciteit bestaat uit een bundel met drie onderdelen: een vaste samenstelling van injectie-, uitzend- en opslagcapciteit. In de waterstofcaverne A5 wordt 216 GWh waterstof opgeslagen. Deze hoeveelheid is vergelijkbaar met de jaarlijkse productie van 11 offshore windmolens.

Door marktpartijen nu te vragen capaciteit te reserveren, kan HyStock deze marktpartijen zekerheid bieden voor hun beschikbare capaciteit. Bovendien heeft HyStock het commitment nodig om investeringsbeslissingen te kunnen nemen die aansluiten bij de vraag uit de markt. HyStock vraagt hierbij om financiële garantstelling van de marktpartijen, met de intentie tot een bindend contract. Een Open Season is een objectieve, transparante en non-discriminatoire manier om partijen de mogelijkheid te bieden capaciteit te reserveren.

HyStock, een dochterondeneming van Gasunie, werkt in Zuidwending (nabij Veendam) aan de ontwikkeling van een aantal zoutcavernes voor grootschalige waterstofopslag. Naar verwachting zal de eerste caverne in 2028 in gebruik genomen worden. De andere drie cavernes zullen na 2030 worden gerealiseerd.

Naast de start van het Open Season proces is de waterstofcaverne A5, net als de aanwezige zes opslagcavernes voor aardgas, als zevende zoutcaverne technisch geschikt verklaard voor gasopslag. Ook is HyStock gestart met de vergunningsaanvraag. Zodra alle vergunningen zijn verkregen, wordt gestart met de constructie van de boven- en ondergrondse installatie en de aanleg van de circa twee kilometer lange aansluitleiding naar het landelijke waterstofnetwerk.

Bilbao en Amsterdam tekenen overeenkomst om nieuwe Europese Groene Waterstofcorridor te ontwikkelen

Port of Bilbao en Port of Amsterdam hebben, samen met het Baskische Energie Agentschap (EVE), Petronor, SkyNRG, Evos Amsterdam en Zenith Energy Terminals, een Memorandum of Understanding (MoU) getekend om de handen ineen te slaan voor de ontwikkeling van een groene waterstofcorridor tussen Bilbao en Amsterdam.

De corridor is gericht op de maritieme route tussen de twee havens. Zijne Majesteit de Koning van Nederland Willem-Alexander, minister Rob Jetten en de Spaanse minister Teresa Ribera waren aanwezig bij de ondertekeningsceremonie als officiële getuigen. De aanwezigheid van de Koning onderstreept het belang dat Nederland en Spanje hechten aan samenwerking voor de ontwikkeling van de hernieuwbare waterstofmarkt.

De MoU geeft aan dat de partijen samen een groene waterstof toeleveringsketen gaan ontwikkelen, met een focus op productie in het Baskenland en export naar Nederland en het Europese achterland via de haven van Amsterdam. Dit past bij de Baskische Waterstofstrategie, ontwikkeld door EVE, die gericht is op zowel lokaal gebruik als internationale markten, en de stimulering door de Nederlandse overheid van de productie, import en het gebruik van waterstof. De haven van Bilbao is onderdeel van de Basque Hydrogen Corridor, een samenwerking aangevoerd door Petronor en Repsol om de energie-, industriële, residentiële en mobiliteitssectoren te decarboniseren. Petronor is gecommitteerd aan het ontwikkelen van een breed assortiment aan hernieuwbare brandstoffen en het creëren van een hub in Bilbao, bestaande uit een fabriek voor synthetische brandstoffen en een project voor een afvalverwerkingsfabriek. Petronor en Repsol zijn dus, samen met EVE en andere bedrijven, bezig met de ontwikkelingen voor de constructie van elektrolysers voor de productie van hernieuwbare waterstof, met een totale capaciteit van 113 MW, en een demo-installatie voor de productie van op waterstof gebaseerde e-brandstoffen, de eerste synthetische brandstoffen fabriek in Spanje. Zij ontwikkelen daarnaast nog een ander project, met een focus op een pyrolyse fabriek voor gemeentelijk afval, wat aansluit op de strategie van Repsol voor het promoten van de circulaire economie. Het zal gebruik maken van vooroplopende technologieën om processen in Petronor te decarboniseren. Deze projecten zullen een nieuwe standaard zetten in Europa en lopen voorop in de ontwikkeling van emissievrije brandstoffen. Op waterstof gebaseerde brandstoffen, e-brandstoffen en methanol zijn veelbelovende oplossingen om te voorzien in de behoeften van de transport- en maritieme sectoren.

De haven van Bilbao is de locatie voor meerdere van deze projecten en zal als hub functioneren voor de export van groene waterstof en afgeleide producten. De haven van Bilbao is reeds een belangrijk Europees logistiek knooppunt. Deze rol kan ingezet worden om de ambities van de Spaanse overheid om een belangrijke leverancier van groene waterstof te worden te realiseren, specifiek voor Noord-West Europa. Een groene waterstofcorridor tussen de havens van Bilbao en Amsterdam kan deze ambitie ondersteunen.

Port of Amsterdam is de exploitant van Europa’s vierde haven en zet zich in voor de ontwikkeling van groene waterstoffaciliteiten binnen haar havengebied, en het tot stand brengen van importcorridors voor groene waterstof en afgeleide producten. Eén van de prominente industriële sectoren die via de haven van Amsterdam bevoorraad wordt, is de luchtvaartindustrie. De haven heeft een directe verbinding met één van Europa’s grootste luchthavens, Amsterdam Airport Schiphol. De luchtvaartindustrie staat voor een significante decarbonisatie uitdaging. Sustainable Aviation Fuels (SAF) worden gezien als een belangrijk product om deze uitdaging te tackelen. SkyNRG, een mondiale leider in SAF, is een netwerk van SAF-productiefaciliteiten aan het ontwikkelen, waaronder in de haven van Amsterdam. Deze faciliteiten hebben groene waterstof nodig als grondstof. Zenith Energy Terminals en Evos Amsterdam zijn de exploitanten van enkele van de meest prominente meng- en opslagterminals in de haven. Zenith Energy Terminals is bezig met het ontwikkelen van een vloeibare waterstof toeleveringsketen, terwijl Evos Amsterdam werkt aan een liquid organic hydrogen carrier toeleveringsketen.

Alle partijen van de MoU zijn enthousiast om bij te dragen aan de ambities van de Europese Unie, zoals vastgelegd in het REpowerEU beleidsstuk, en de samenwerking tussen Spanje en Nederland. Het opzetten van een corridor tussen de havens van Bilbao en Amsterdam zal twee snel ontwikkelende Hydrogen Valleys aan elkaar verbinden. De corridor zal niet alleen de handel in groene waterstof en e-brandstoffen faciliteren, maar bevordert ook de uitwisseling van kennis en expertise tussen de betrokken partijen. De Spaanse en Nederlandse partijen zullen gezamenlijk de volgende stappen voor hun samenwerking bespreken. Uiteindelijk zal dit initiatief bijdragen aan het verder versterken van de Spaans-Nederlandse relatie en bijdragen aan het overkoepelende doel van het reduceren van emissies.

Gasunie, ACE Terminal en Iberdrola bundelen krachten voor waterstofcorridor tussen Spanje en Nederland

Het Spaanse energiebedrijf Iberdrola wil groene ammoniak exporteren naar Nederland en als waterstof via het landelijke waterstofnetwerk van Gasunie aan haar Europese klanten leveren. Om deze groene waterstofketen van Spanje naar Nederland tot stand te brengen tekende het Spaanse energiebedrijf intentieverklaringen met Gasunie en ACE Terminal. Iberdrola zal daarbij groene ammoniak naar Nederland exporteren via de geplande ACE importterminal in de haven van Rotterdam en als groene waterstof transporteren via het Nederlandse landelijke waterstofnetwerk van Gasunie-dochter Hynetwork Services naar Europese klanten.

Iberdrola is naast Cepsa de tweede Spaanse energiekoploper waarmee de krachten worden gebundeld om de waterstofcorridor tussen het noorden en zuiden van Europa te realiseren via de importfaciliteiten van ACE Terminal in de Rotterdamse haven en het Nederlandse landelijke waterstofnetwerk. Bij ACE terminal zal groene ammoniak worden opgeslagen en geconverteerd naar waterstof, zodat het kan worden ingevoed in het landelijke netwerk van Hynetwork Services. Het landelijke waterstofnetwerk van Hynetwork Services verbindt de grote industriële regio's in Nederland en omliggende landen, zoals Duitsland en België, met elkaar. Onderdeel van dit landelijk transportnet zijn ook verbindingen met grootschalige opslagfaciliteiten voor waterstof, binnenlandse productie en importterminals in de zeehavens.

De gezamenlijke verklaringen werden in het Spaanse Puertollano op de waterstofinstallatie van Iberdrola getekend in bijzijn van koning Willem-Alexander, de Spaanse koning Felipe en minister Rob Jetten voor Energie en Klimaat. Namens Hynetwork Services zette Helmie Botter, manager Business Development Hydrogen Gasunie, haar handtekening, De intentieverklaring werd door ACE Terminal getekend door de drie aandeelhouders: Gasunie Raad van Bestuurslid Ulco Vermeulen, CEO HES International Cees van Gent en namens Vopak Walter Moone, divisiedirecteur New Energies & LNG.