Toekenning 11,8 miljoen subsidie aan HYGRO positief voor uitrol waterstofketen van wind tot wiel

Waterstofproducent HYGRO heeft, samen met TNO, een subsidie van 11,8 miljoen euro toegekend gekregen om de keten van duurzame waterstofproductie tot en met de afzet in het wegtransport op gang te helpen.

Groene waterstof is een belangrijk ingrediënt voor de energietransitie en het terugdringen van CO2-uitstoot. Financiële impulsen van de overheid ondersteunen deze transitie.

HYGRO lanceerde als eerste bedrijf ter wereld het concept van de 'waterstofmolen'; een windmolen met geïntegreerde elektrolyse om direct aan de molen waterstof te produceren. Met waterstof als primaire energiedrager, zal uiteindelijk het ontwerp van een windturbine en dat van windparken veranderen. Door elektrolyse wordt windenergie (kosten)efficiënter gewonnen dan met elektriciteit.  

De ontwikkeling van geïntegreerde waterstofproductie bij windmolens en leveranties van waterstof aan tankstations tijdens dit project zal voor voldoende waterstof zorgen in de regio Noord-Holland om 50 tot 80 waterstof elektrische vrachtwagens op groene waterstof te laten rijden. Dit is equivalent aan 2.500 tot 5.000 waterstof elektrische personenauto's die 20.000 kilometer per jaar rijden en een vergelijkbaar aantal waterstof elektrische generatoren voor op bouwplaatsen. Het resultaat van dit project is een reductie van de kosten in de waterstofketen en een snellere groei van het gebruik van waterstof in de mobiliteit.  
 
Door het tegelijkertijd opschalen van waterstof productie en distributie via tankstations, met het gebruik van waterstof door waterstof elektrische vrachtwagens, personenauto's en bouwmachines zoals bijvoorbeeld generatoren, zal de kostprijs van zowel voertuigen als de waterstoflevering snel verder dalen. In de komende jaren zal daardoor het aandeel waterstofmobiliteit flink toenemen wat leidt tot minder CO2-uitstoot, en wordt tegelijkertijd ook geluids-, NOx- en fijnstofemissies voorkomen. Het project geeft een doorkijk naar de energie-infrastructuur van de toekomst.
 
Met de toekenning van deze subsidie worden de eerste stappen gezet naar integratie van waterstofproductie met windturbines. Diverse partijen hebben zich gecommitteerd aan het project door een Letter of Intent (LOI) te tekenen.

Voortzetting studie uitbreiding LNG-capaciteit Eemshaven en Maasvlakte

Gasunie werkt door aan mogelijkheden om de LNG-import in Nederland te verhogen. Opties om de bestaande capaciteit in Eemshaven en bij Gate terminal verder uit te breiden liggen nadrukkelijk op tafel. Uit het recent aangekondigde haalbaarheidsonderzoek is gebleken dat een nieuwe drijvende lng-terminal in de haven van Terneuzen op korte termijn niet realiseerbaar is. In dit onderzoek werkt Gasunie nauw samen met Vopak.

Het doel om op korte termijn en voor een beperkte periode tijdelijke LNG-importcapaciteit te realiseren in Terneuzen bleek technisch en commercieel niet haalbaar. Het is daarom onverstandig om aan de bouw van een tijdelijke extra terminal te beginnen. Gasunie dankt haar projectpartners en betrokkenen in Zeeland voor de goede samenwerking in de studiefase.

De verkenning van een nieuwe drijvende LNG-terminal maakt onderdeel uit van een breder pakket aan voorgenomen maatregelen om de lng-importcapaciteit in Nederland te verhogen. Dat is noodzakelijk om het wegvallen van Russisch aardgas op te kunnen vangen en de schaarste op de Europese gasmarkt terug te dringen.

Voorlopig wordt verder gewerkt aan initiatieven om de bestaande capaciteit van de LNG-terminals in Nederland - Maasvlakte (Gate terminal) en in Eemshaven (EemsEnergyTerminal) - verder uit te breiden. Bij Gate terminal gaat het om een mogelijke vierde tank met een capaciteit van 4 miljard kubieke meter aardgas en in Eemshaven wordt een technische optimalisatie van de bestaande installatie onderzocht. De ambitie van EemsEnergyTerminal is nog dit jaar 9 miljard kubieke meter aardgas aan te kunnen, om vervolgens door te groeien naar 10 miljard kubieke meter aardgas.

De investeringen in Eemshaven en bij Gate-terminal zijn geschikt voor de transitie naar groene waterstof. Naast uitbreiding van de lng-importcapaciteit, werkt Gasunie door aan de versnelling van de energietransitie. Bijvoorbeeld door middel van de aanleg van een nationaal waterstofnetwerk. Ook blijven we inzetten op groen gas, warmte met warmtenetten en afvang en opslag van CO2.

Aandeel groen gas stijgt in 2022, maar minder snel dan noodzakelijk

Cijfers van de Nederlandse Netbeheerders laten zien dat de productie van groen gas in Nederland in 2022 is gestegen naar 2,25 TWh. Dit staat gelijk aan 230 miljoen kuub ofwel 0,23 BCM.

In het verzorgingsgebied van Liander steeg de productie van groen gas in 2022 met 11,6 procent ten opzichte van een jaar eerder naar 66,3 miljoen kuub.

In vergelijking tot 2021 - waar de totale hoeveelheid op 221 miljoen kuub lag - betekent dit een groei van 4 procent. Deze groei staat in schril contrast met de groei van ruim 12 procent in 2021 en de ambitie van de sector en rijksoverheid om te groeien naar 2 BCM in 2030, wat een groei van 31 procent per jaar vereist.

In het Programma Groen Gas spreekt het kabinet de ambitie uit in Nederland 2 miljard kuub (2 BCM) groen gas te produceren in 2030. Om dit te realiseren, is de komende jaren een gemiddelde jaarlijkse groei van 31 procent nodig. De huidige, afvlakkende groei van de groen gasproductie baart het Platform Groen Gas zorgen. Hierdoor ontstaat het risico dat deze ambitie buiten beeld raakt. En de potentiële bijdrage van groen gas aan de verduurzaming van de warmtevoorziening en het energiesysteem niet gerealiseerd kan worden.

Groen gas is een duurzame variant van aardgas en wordt geproduceerd uit groente-, fruit-, tuinresten, slib, agrarische reststromen en mest. Het grote verschil met fossiel aardgas is dat groen gas volledig circulair en altijd beschikbaar is. Bijkomstig voordeel is dat het direct ingevoerd kan worden op het reguliere gasnet en consumenten geen verschil merken tussen aardgas en groen gas.

De afgevlakte groei van de groen gasproductie in 2022 is een gevolg van een aantal factoren. Afgelopen jaar hebben een aantal invoeders een dip ervaren door overnames. Een aantal anderen zijn gestopt, omdat invoeding niet rendabel bleek na beëindiging van de SDE-subsidie. Een andere belangrijke oorzaak vormt de prijsstijging van biogrondstoffen. Het is een groot probleem voor de groen gasproductie in Nederland dat sommige Europese landen hogere subsidies verstrekken, waardoor grondstoffen worden aangezogen door buitenlandse projecten. Het is zaak deze ontwikkelingen het hoofd te bieden en te keren.

HoSt Groep neemt waterstofspecialist HyGear over

HoSt Groep, met hoofdkantoor in Enschede, versterkt en breidt het portfolio van hernieuwbare gassen uit met waterstoftechnologie door de overname van HyGear, een dochteronderneming van Xebec Adsorption Inc.

Het Arnhemse bedrijf noemt zich wereldwijd marktleider op het gebied van kleinschalige on-site industriële waterstofsystemen. Door deze vereniging van technologieën kan HyGear de volgende groeifase versnellen en kan HoSt, als aanbieder van een volledig technologiepakket, een exclusieve, uitgebreide en concurrerende oplossing bieden voor verschillende hernieuwbare gastechnologieën.
 
HyGear, opgericht in 2002, is een wereldleider in modulaire stoom methaan reforming (SMR) technologie en elektrolyse voor waterstofopwekking in de glas-, halfgeleider-, voedsel- en drankenindustrie en in de transportsector. Met de overname in 2020 door Xebec Adsorption Inc., een wereldwijde leverancier van duurzame energieoplossingen gevestigd in Canada, zette HyGear de missie voort om een haalbaar en direct beschikbaar aanbod van groene waterstof te creëren. Met meer dan 50 projectreferenties wereldwijd, en als een van de weinige bedrijven met een jarenlange en aantoonbare reputatie op het gebied van waterstofproductie, creëert deze nieuwe strategisch sterke combinatie met HoSt technologische, expertise- en innovatiesynergie. Naast HoSt krijgen de bestaande obligatiehouders belang in HyGear in de vorm van certificaten van aandelen.

In het licht van de technologische synergieën bestaat de kernportefeuille van HoSt uit CO2-neutrale en CO2-negatieve schone energietechnologieën voor gedecentraliseerde opwekking van hernieuwbaar gas, hernieuwbare warmte en hernieuwbare energie, en omvat verder technologie voor het afvangen van CO2 (carbon capture), een compatibele combinatie met de SMR-technologie van HyGear. Duurzaam aardgas, geproduceerd uit organisch afval door middel van anaerobe vergisting en opwerking van biogas, kan worden omgezet in hernieuwbare waterstof die waterstof oplevert met een CO2-negatieve voetafdruk. Duurzame gassen, die uitputtende fossiele brandstoffen met een hoge uitstoot vervangen, en de waterstofrevolutie bevorderen een CO2-arme economie en energiesysteem.

'Waterstofvervoer naar Nederland is een slecht idee'

Roland Kupers, klimaatadviseur van de Verenigde Naties, zegt in een interview met het FD dat de Nederlandse plannen voor grote waterstofprojecten voorbarig zijn en dat het vervoer van waterstof over lange afstanden niet verstandig is.

De honderden miljoenen euro's aan subsidie die de Nederlandse overheid aan grote waterstofproject toekent, noemt hij ook 'voorbarig'. Vooral omdat lekkages van waterstofgas door de chemische eigenschappen een probleem voor het klimaat zullen vormen: "Waterstof is een zwaar indirect broeikasgas, vele malen sterker dan CO2, doordat het de afbraak van methaan, ook een zwaar broeikasgas, in de atmosfeer vertraagt. Waterstofmoleculen zijn zo klein, dat ze zelfs door stalen pijpen heen kunnen ontsnappen.'

Volgens de Gasunie zal waterstof een belangrijke bijdrage gaan leveren aan de CO2-reductie, maar Kupers is minder te spreken over de waterstofplannen. "Het is sinds een aantal jaren bekend dat twee tot vier procent van methaan, een ander zwaar broeikasgas, ontsnapt, maar het is nog steeds niet duidelijk waar precies. Er komt nog steeds veel meer methaan in de atmosfeer dan er lekken gevonden worden.'

Delftse studenten in top wereldwijde biomassa AI competitie

TU Delft Dream Team Epoch heeft een 21e plek veroverd in de Artificial Intelligence (AI) BioMassters competitie. Hiermee behoren ze tot de top drie procent van de 976 internationale deelnemers.

De studenten hebben een algoritme ontwikkeld dat de hoeveelheid biomassa in een bosgebied in Finland kan voorspellen aan de hand van satellietbeelden. Deze voorspellingen kunnen worden gebruikt voor onderzoek naar de wereldwijde koolstofcyclus, maar ook voor regulaties rondom bosbehoud en gecontroleerde bosbranden.

Voor Epoch was dit de tweede afgeronde competitie van het academisch jaar. De eerste competitie, de CityLearn Challenge, bracht ze een negende plek.

Samenwerking met Powercrumbs voor afzet overschot biogas

Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) en Powercrumbs hebben een concessieovereenkomst ondertekend voor de levering en afname van het te veel geproduceerde biogas van de rioolwaterzuivering Zaandam-Oost.

De rioolwaterzuiveringsinstallatie (rwzi) Zaandam-Oost blijkt meer biogas te produceren dan vooraf ingeschat. Powercrumbs zorgt er straks voor dat dit overschot gebruikt kan worden op locaties waar een grote vraag is naar duurzame energie, zoals bouwplaatsen in de directe omgeving.

Afgelopen periode heeft Powercrumbs in het project 'de Duurzame Brandstofketen' samen met onder andere Waterschap Vallei en Veluwe aangetoond dat een teveel aan biogas bij rioolwaterzuiveringen ingezet kan worden op een bouwpaats en het een duurzame energiebron is om stikstof en fijnstof te reduceren.

De verwachting is dat de installatie van Powercrumbs in het tweede kwartaal operationeel is en dat dan direct de eerste bouwprojecten in de omgeving van de rwzi Zaandam-Oost gaan draaien op lokaal geproduceerd biogas.